Hoàn thiện khung khổ pháp lý về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan

Góp ý vào dự thảo Nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Hải quan về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan, nhiều doanh nghiệp và hiệp hội đã đề xuất các nội dung liên quan trực tiếp đến hoạt động xuất nhập khẩu. Một số kiến nghị đã được Bộ Tài chính tiếp thu, chỉnh lý nhằm hoàn thiện quy định, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Doanh nghiệp tích cực góp ý hoàn thiện dự thảo

Quá trình lấy ý kiến dự thảo Nghị định ghi nhận sự tham gia của 14 doanh nghiệp, hiệp hội trong tổng số 34 cơ quan, tổ chức, cá nhân được lấy ý kiến. Các đơn vị tham gia gồm Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Samsung Việt Nam, Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam, Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn cùng nhiều hiệp hội ngành hàng.

Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định về người khai hải quan. VCCI đề nghị không giới hạn phạm vi ủy quyền theo danh mục hàng hóa cố định, nhằm tạo sự linh hoạt cho doanh nghiệp trong quá trình thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu. Đồng thời, cần làm rõ trách nhiệm của bên ủy quyền và bên nhận ủy quyền, cũng như tạo thuận lợi thông qua phương thức điện tử.

Tiếp thu ý kiến, Bộ Tài chính đã chỉnh lý dự thảo theo hướng bổ sung người đại diện cho thương nhân nước ngoài tại Việt Nam có tên trên Giấy chứng nhận đăng ký quyền xuất nhập khẩu; chủ quản nền tảng thương mại điện tử và các trường hợp khác theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính vào nhóm người khai hải quan.

Bổ sung quy định phù hợp với thực tiễn xuất nhập khẩu

Đối với hoạt động trung chuyển hàng hóa, Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn đề nghị bổ sung trường hợp trung chuyển qua cảng hàng không quốc tế, thay vì chỉ đề cập đến cảng biển. Cơ quan soạn thảo đã tiếp thu theo hướng bổ sung hoạt động trung chuyển tại các cảng hàng không quốc tế của Việt Nam tại Điều 42 của dự thảo.

Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung quy định chi tiết về trách nhiệm chia sẻ thông tin giữa cơ quan Hải quan với các bộ, ngành, tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu. Một số kiến nghị khác không được tiếp thu do cơ quan soạn thảo đánh giá pháp luật hiện hành đã có quy định hoặc nội dung phù hợp hơn để điều chỉnh tại văn bản hướng dẫn.
 

Hướng tới đơn giản hóa thủ tục, nâng cao hiệu quả quản lý

Theo Bộ Tài chính, dự thảo Nghị định được xây dựng nhằm thay thế Nghị định số 08/2015/NĐ-CP và Nghị định số 167/2025/NĐ-CP, dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.

Việc tiếp thu ý kiến từ cộng đồng doanh nghiệp và các hiệp hội được kỳ vọng góp phần hoàn thiện khung pháp lý về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát và kiểm soát hải quan; đồng thời bảo đảm các quy định sát với thực tiễn hoạt động xuất nhập khẩu và yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới.

Đối với doanh nghiệp, việc theo dõi quá trình hoàn thiện và ban hành các quy định mới sẽ giúp chủ động cập nhật chính sách, chuẩn bị phương án thực hiện thủ tục và hạn chế những vướng mắc trong hoạt động xuất nhập khẩu.

Nguồn: Tạp chí Kinh tế Tài chính – Hải quan.